تبلیغات
شهید مطهر - تاثیر عبادت در تزكیه و تعالى انسان از نظر نهج البلاغه در خطبه 197 و 198
تاثیر عبادت  در تزكیه و تعالى انسان از نظر نهج البلاغه در خطبه 197 و 198
گناه زدائى
از نظر تعلیمات اسلامى , هر گناه اثرى تاریك كننده و كدورت آور بر دل آدمى باقى مى گذارد و در نتیجه میل و رغبت به كارهاى نیك و خدائى كاهش مى گیرد و رغبت به گناهان دیگر افزایش مى یابد . متقابلا عبادت و بندگى و در یاد خدا بودن وجدان مذهبى انسان را پرورش مى دهد , میل و رغبت به كار نیك را افزون مى كند و از میل و رغبت به شر و فساد و گناه مى كاهد . یعنى تیرگیهاى ناشى از گناهان را زایل مى گرداند و میل به خیر و نیكى را جایگزین آن مى سازد .

در نهج البلاغه خطبه اى هست كه درباره نماز زكوه و اداء امانت بحث كرده است . پس از توصیه و تاكیدهائى درباره نماز , مى فرماید : و انها لتحت الذنوب حت الورق و تطلقها اطلاق الربق و شبهها رسول الله (ص) بالحمه تكون على باب الرجل فهو یغتسل منها فى الیوم و اللیله خمس مرات فما عسى ان یبقى علیه من الدرن ؟ (خطبه 197) . نماز گناهان را مانند برگ درخت مى ریزد و گردنها را از ریسمان گناه آزاد مى سازد , پیامبر خدا نماز را به چشمه آب گرم كه بر در خانه شخص باشد و روزى پنج نوبت خود را در آن شستشو دهد تشبیه فرمود , آیا با چنین شستشوها چیزى از آلودگى بر بدن باقى مى ماند ؟

درمان اخلاقى
در خطبه 196 پس از اشاره به پاره اى از اخلاق رذیله از قبیل سركشى , ظلم , كبر , مى فرماید : (( و من ذلك ما حرس الله عباده المؤمنین بالصلوات و الزكوات و مجاهده الصیام فى الایام المفروضات تسكینا لاطرافهم و تخشیعا لابصارهم و تذلیلا لنفوسهم , و تخفیضا لقلوبهم و ازاله للخیلاء عنهم )) . چون بشر در معرض این آفات اخلاقى و بیماریهاى روانى است خداوند بوسیله نمازها و زكاتها و روزه ها بندگان مؤمن خود را از این آفات حراست و نگهبانى كرد , این عبادات دستها و پاها را از گناه باز مى دارند , چشمها را از خیرگى بازداشته به آنها خشوع مى بخشند , نفوس را رام مى گردانند , دلها را متواضع مى نمایند , و باد دماغ را زایل مى سازند .

انس و لذت
اللهم انك آنس الانسین لاولیائك و احضرهم بالكفایه للمتوكلین علیك تشاهدهم فى سرائرهم و تطلع علیهم فى ضمائرهم و تعلم مبلغ بصائرهم فاسرارهم لك مكشوفه و قلوبهم الیك ملهوفه , ان اوحشتهم الغربه آنسهم ذكرك و ان صبت علیهم المصائب لجاوا الى الاستجاره بك (خطبه 225) .

پروردگارا تو از هر انیسى براى دوستانت انیسترى , و از همه آنها براى كسانى كه به تو اعتماد كنند براى كارگزارى آماده ترى , آنان را در باطن دل شان مشاهده مى كنى و در اعماق ضمیرشان بر حال آنان آگاهى و میزان بصیرت و معرفتشان را مى دانى , رازهاى آنان نزد تو آشكار است و دلهاى آنها در فراق تو بیتاب است . اگر تنهائى سبب وحشت آنان گردد یاد تو مونسشان است و اگر سختیها بر آنان فرو ریزد به تو پناه مى برند .

(( و ان للذكر لاهلا اخذوه عن الدنیا بدلا )) (خطبه 220) .
همانا یاد خدا افراد شایسته اى دارد كه آن را به جاى همه نعمتهاى دنیا انتخاب كرده اند .

در خطبه 148 اشاره اى به مهدى موعود عجل الله تعالى فرجه الشریف دارد , و در آخر سخن , گروهى را در آخرالزمان یاد مى كند كه شجاعت و حكمت و عبادت تواما در آنها گرد آمده است , مى فرماید : (( ثم لیشحذن فیها قوم شحذ القین النصل . تجلى بالتنزیل ابصارهم , و یرمى بالتفسیر فى مسامعهم , و یغبقون كاس الحكمه بعد الصبوح !

سپس گروهى صیقل داده مى شوند و مانند پیكان در دست آهنگر تیز و بران مى گردند , بوسیله قرآن پرده از دیده هایشان برداشته مى شود و تفسیر و توضیح معانى قرآن در گوشهاى آنان القا مى گردد , جامهاى پیاپى حكمت و معرفت را هر صبح و شام مى نوشند , و سر خوش باده معرفت مى گردند .


پی نوشت:
سیرى درنهج البلاغه ( صفحه : 96-98)